එප්ස්ටීන් ලිපිගොනු දිහා මුලු ලෝකෙම කට ඇරගෙන බලාගෙන ඉන්න වෙලාවක්. මගේ ෆේස්බුක් එකේ එප්ස්ටීන් ඇරුනම වෙන කිසි දෙයක් පේන්නෙ නැති තරම්. එප්ස්ටීන් ගැන වඩාත් දන්නෙ කවුද කියලත් සිංහලෙන් කියවන අය අතරෙ වෙනම තරගයක් යනවා. සෙක්ස් විසින් නැවතත් මුලු ලෝකෙම රෙදි ගලවලා තියෙනවා. ලෝකයේ ඉහළම ධනපතියන් වම්මුන් දේශපාලකයන් විද්‍යාඥයන් කලාකරුවන් කිසි භේදයකින් තොරව එප්ස්ටීන් ලිපිගොනුවල ඉන්නවා.

මං එප්ස්ටීන් ගැන විශේෂඥයෙක් නෙමෙයි.  එප්ස්ටීන් ලිපිගොනුවලින් මතුවුනු නම් අතර මට වඩාත් උනන්දුවක් ඇති කලේ නම් තුනක් විතරයි. ඔය ට්‍රම්ප් එහෙම නම් එප්ස්ටීන් සාධකය නැතත් කොයි වගේද කියල හැමෝම දන්නවනෙ. ඒ වගේ විශේෂයක් මතු නොකරපු නම් ගොඩක් අතර මට විශේෂයක් ඇති කලේ, දීපක් චොප්රා, නෝම් චොම්ස්කි සහ ස්ටීවන් හෝකින්ස් කියන තුන්දෙනා. ‘දෙවියන් යනු ගොඩනැංවීමකි. නමුත් කියුට් කෙල්ලන් නම් ඇත්ත’ කියලා චොප්රා කියලා තිබුන. චොප්රාගෙ ආධ්‍යාත්මිකත්වය එප්ස්ටීන්ගෙ අධි සාන්ද්‍ර ‍ලෞකිකත්වය එක්ක රහසේ යහන්ගත වෙනවා.

ඒ වගේම නුතන වාග් විද්‍යාවේ පීතෘවරයා වුනු, වමේ මහා දාර්ශනිකයෙක් වුනු නෝම් චොම්ස්කි සහ එප්ස්ටීන් කියන්නෙ හරිම ලස්සන සම්බන්ධයක්. වම දකුණ දේශපාලන භේදයක් නෑ එක තැනකින් එහා පවතින්නෙ බලය විතරයි. ඒ බලය ඇතුලෙ නෝම් චොම්ස්කියි ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්පුයි එක ෆයිල් එකකට වැටෙනවා. (හරියට රනිලුයි අනුරයි වගේ).

ස්ටීවන් හෝකින්ස් කියන නූත‍න කාලෙ අයින්ස්ටයින් සහ එප්ස්ටීන් කියන්නෙත් තේරුම් ගන්න වටින ගැලපීමක්. විශේෂයෙන් හෝකින්ස්ගෙ ආබාධිතභාවය සමග අධිකාමුක ලිංගිකත්වය ගැටගැහෙන විදිහ සාපරාධි විදිහකට වුනත් පැවැත්ම සම්පූර්ණ කරනවා. බලයේ එක සීමාවකින් පස්සෙ අන්ධයන්ටත් ඇස් පේන්න ගන්නවා. ආබාධිත වුනත් අසමානතාවය අවසන් වෙනවා.

කොහොම නමුත් විද්‍යාව, ව්‍යාපාර, කලාව, දේශපාලනය, ආගම, ජාතිය, මේ කිසි දෙයක් එප්ස්ටීන් නැතුව සම්පූර්ණ වෙන්නෙ නෑ කියල වර්තමානය අපිට කියලා දෙනවා. ඒක ඉතාම භයානක එලිදරව්වීමක්. කොයිතරම් භයානකද කිව්වොත් අපි ඒ සත්‍යය දකිනවා වෙනුවට තෝරාගත් වැරදිකරුවන් විනිශ්චය කරමින් ඒ භීතියෙන් පලායන්න උත්සාහ කරනවා. අපිට මේ විපරීතභාවය බලයේ සහ සදාචාරයේ අනිවාර්යතාවයක් හැටියට පිලිගන්න පුළුවන්කමක් නෑ.

මේ සිදුවීම් ගැන විනිශ්චයක් මට නෑ. මං උත්සාහ කරන්නෙ එප්ස්ටීන් සාධකය කියන්නෙ මොකක්ද කියන එක තේරුම් ගන්නයි. පැහැදිලිවම එප්ස්ටීන් කියන්නෙ යටපත් කළ තහනම් ලිංගිකත්වය. ටැබූ එක. එතකොට ඒ ටැබූ එකත් එක්ක ලෝකෙ විශාලතම බල කේන්ද්‍රයන්ගෙ තියෙන සම්බන්ධය මොකක්ද? මේක එප්ස්ටීන් සහ තවත් පුද්ගලයන් අතර කතාවක්ද නැත්තං ව්‍යූහාත්මක අනිවාර්යතාවයක්ද?

එප්ස්ටීන් කියන්නෙ අතිරික්තයේ මහා යාගයක්. ලෝකයේ සුවිසල්ම අතිරික්තය දහනය කරන විපරීත කලු කුහරයක්. නිෂ්පාදනයක අතිරික්තය, බලය, ධනය, දැනුම හෝ කවර ස්වරූපයකින් වේවා, එය උපරිමයෙන් ඵලදායිතාවයට යොදාගන්න බැරි තැනදි ඒක විපරීතයට, ට්‍රාන්ස්ග්‍රෙෂන් එකට හැරෙනවා. නීතිය, සදාචාරය ආදී ඉක්මවා යා නොහැකි යැයි සම්මත තැන් ඉක්මවා යනවා. දෙවියන් බවට පත්වෙනවා. දෙවියන්ව විනිශ්චය කරන්න බෑ. දෙවියන් ඉන්නෙ හොඳ සහ නරක සීමාවන්ගෙන් පිටත.

එප්ස්ටීන් ලිපිගොනු ඒ අතිරික්තයේ විනාශකාරී දහනය. එප්ස්ටීන් කියන්නෙ ඒ සමස්තය එක මිනිසෙක් තුල සංකේන්ද්‍රණය වීම.

එප්ස්ටීන් කියන්නෙ ලෝකයේ එතෙක් මෙතෙක් පහළ වූ සුවිසල්ම පිම්පියා. පිම්ප් කෙනෙක් කියන්නෙ අන් අයගෙ ආශාව සංසිදුවන්නා. පිම්පියෙක් කියන්නෙ ආශාව කරා යන පාලමක්.  ලැකානියානු අර්ථයෙන් කිව්වොත් එප්ස්ටීන් කියන්නෙ ලෝකයේ බලවතුන්ගේ ‘ඔබ්ජෙක්ට් ඔෆ් ඩිසයර්’ වෙනවා. තමන්ගේ ප්‍රසිද්ධිය, කීර්තිය ඇතුලෙ අහිමි වුනු, සීමා වුනු ජීවිතය ජීවත් කරන්නට අවසර දෙන්නා වෙනවා. සිහියෙන්, තාර්කිකත්වයෙන්, පාලනයෙන් යුතු ජීවිතය එහි උපරිමයෙන් උමතුවෙන්, අතාර්කිකත්වයෙන් විඳින්න ඉඩ දෙන්නා වෙනවා.  මේ ගොඩක් ධනවතුන්, උගතුන්, දාර්ශනිකයන් එප්ස්ටීන් සමග  එකතු වෙන ආකාරය හොඳින් බලන්න වටිනවා. එප්ස්ටීන් මෝඩයෙක්, නූගතෙක් කියලා මේ ගොඩක් අයට තේරෙනවා. ‘කිසිම තේරුමක් ඇති දෙයක් කතා කරන්න බැරි මනුස්සයෙක්’ කියලා ස්ටීවන් පින්කර් වගේ තව බොහෝ පිරිසක් කියනවා. නමුත් ඒ බොහෝ අය එප්ස්ටීන් එක්ක ඇපලෝනියානු අර්ධයෙන් දුරස් වුනත්  ඩයොනීසියානු අර්ධයෙන් බැදෙනවා.

එප්ස්ටීන් ඒ අයගෙ ජීවිතයේ තහනම් කොටස පරිකල්පනය කරලා දෙනවා. දැනුමෙන්, බුද්ධියෙන් වෙනුවට පැවැත්මේ වාරණය කළ කොටසෙන් ඔවුන් ගැඹුරින් සම්බන්ධ වෙනවා. වෙන්නෙ මොකක්ද කියල සමහර විට ඒ අයටවත් හිතාගන්න බැරුව ඇති. ඔවුන්ගේ විශාලනය වූ ප්‍රතිරූපය සමග විශාලනය වූ අදුරු සෙවනැල්ලක බර එප්ස්ටීන් දරාගන්නවා.

ඕනම මනුස්යෙක් විශාල ධනයක්, විශාල කීර්තියක්, විශාල බලයක් ලබාගන්නවා කියන්නෙම සාමාන්‍යයක් නෙමෙයි. ඒක විපරීතයක්. ඒ වෙනුවෙන් යටපත් වෙන, කැපවෙන බොහෝ ආශාවන් විපරීත වෙමින්,  වෙනත් මාවත් වලින් මතුවෙන්න නියමිතයි. බොහෝ විට වියපත් වෙමින් යන මේ දැවැන්තයන් පුංචි කෙල්ලන්ට ආශක්ත වීම, ඒ වෙනුවෙන් විශාල අවදානමක් ගැනීම කියන කාරණා හොඳින් හිතාබලන්න වටිනවා. සියලු බුද්ධි මට්ටම්, බල මට්ටම් කුඩුපට්ටම් කරගෙන ඒ ආශාව එහි වනචාරීම ස්වරූපයෙන්  නැගී සිටින බව පේනවා.

මේ නම් එලියට එන හැම කෙනෙක්ම එප්ස්ටීන් එක්ක අපචාරී ක්‍රියාවල යෙදුනා කියල කියන්න මං ඉක්මන් වෙන්නෙ නෑ. ඒකෙ එක එක මට්ටම් තියෙන්න පුළුවන්. නමුත් මේ බොහෝ අය එප්ස්ටීන්ගෙ අපචාරී පැවැත්ම එක්ක සම්බන්ධකම් තිබුනා. මං හිතන්නෙ මේ වෙද්දි මුලු ලෝකෙම එප්ස්ටීන්ගෙ අපචාරී පැවැත්ම එක්ක සම්බන්ධ වෙලා ඉන්නවා.

මේ ලිපිගොනු හෙලිවීම සමග ඒ දිහා කට අයාගෙන කතා ගොතන අපෙත් ‘ආශාවේ වස්තුව’ බවට එප්ස්ටීන් පත්වෙනවා. හෙලිවන නම් සහ අසම්පූර්ණ සිදුවීම් අතරට අපේ ෆැන්ටසි කතා නිර්මාණය වෙනවා. අපේ අතින් එප්ස්ටීන් අපචාරයන් සම්පුර්ණ වෙමින් ලියවෙනවා. අර අතිරික්තයේ ජීවත් වුනු මිනිසුන්ගේ විපරීතය අපි සාප කරමින් ආස්වාද කරනවා. ඒ හින්ද මේ වෙද්දි එප්ස්ටීන් කියන්නෙ මුලු ලෝකයක සඟවා ගත් අපචාරීත්වය සංකේන්ද්‍ර්‍රණය වුනු නාමය වෙලා තියෙනවා. එප්ස්ටීන් කියන්නෙ මේ වෙද්දි ඇති නැති හැමෝගෙම දැවැන්ත සමූහ රමනෝත්සවයක් බවට පත්වෙලා තියෙනවා.

එප්ස්ටීන්ව විනිශ්චය කරනවට වඩා වැදගත් වෙන්නෙ එප්ස්ටීනියානු මනස තේරුම් ගන්න එක කියලයි මට හිතෙන්නෙ. කෙනෙකුට ඒක කරන්න හොඳ තැනක් ඇනායිස් නීන්ගෙ හංගේරියානු බැරන්වරයා කියන කතාව. ෆැකල්ටි ඔෆ් සෙක්ස් වෙබ් එකේම ඒ කතාවෙ සිංහල පරිවර්තනයක් තියෙනවා.